Κυριακή 31 Ιανουαρίου 2021

#47 Πρόσωπα: Φραγκλίνος Ρούζβελτ

 Φραγκλίνος Ρούζβελτ

Η σημαντικότερη πολιτική προσωπικότητα της ιστορίας των ΗΠΑ


Του "Ιδεογράφου"

Ο Φραγκλίνος Ρούζβελτ γεννήθηκε στις 31/1/1882. Ο Ρούζβελτ ήταν ένας, αν όχι ο πιο πραγματιστής αστός πολιτικός του 20ου αιώνα.

Παρασκευή 22 Ιανουαρίου 2021

#46 Ματιές στο 1821 (Πρώτη)

 Ματιές στο 1821

μέρος Α

Του "Ιδεογράφου"

πίνακας του Κ.Βολανάκη "Το κάψιμο τουρκικής φρεγάτας"

Πρώτη Ματιά: Ο Παπανικολής, η σημασία των ναυτικών επιχειρήσεων και τα αντίποινα

Τρίτη 12 Ιανουαρίου 2021

#45 Μικρά της Ιστορίας XIΙΙ (Το καθυστερημένο τέλος ενός εγκληματία πολέμου)

 

Εγκλήματα και (αργοπορημένη) τιμωρία

Το τέλος του Γιοακίμ Πάιπερ


Άλλα "Μικρά της Ιστορίας" ΕΔΩ
Του «Ιδεογράφου»

Η δικαιοσύνη είναι σαν ένα τραίνο που έρχεται πάντα με καθυστέρηση.
(Γιεβγκένι Γιεφτουσένκο)

Ήδη πριν ακόμα τελειώσει ο Β' Παγκόσμιος Πόλεμος τέθηκε απ' τους Συμμάχους το ζήτημα της απόδοσης δικαιοσύνης για τα ναζιστικά εγκλήματα. Δεν είναι αντικείμενο του παρόντος κειμένου η ανάλυση των απόψεων που εκφράστηκαν πάνω σ' αυτό, όμως η πραγματικότητα έδειξε ότι οι διακηρύξεις έμειναν στα παχιά λόγια: πάρα πολλοί από τους ναζί την γλύτωσαν. Ένα μέρος αυτών (σκανδαλωδώς) αθωώθηκε, ένα άλλο μέρος εξέτισε ελαφρές ποινές και κάποιοι άλλοι καταδικάστηκαν, μεν, σε θάνατο, αλλά στην πορεία έλαβαν χάρη. Ένας από τους τελευταίους ήταν ο Γιοακίμ Πάιπερ. Καταδικάστηκε σε θάνατο, αφέθηκε ελεύθερος και τελικά η δικαιοσύνη ήρθε πολύ αργότερα, σαν αργοπορημένο τραίνο-όπως θα έλεγε ο Γιεβγκένι Γιεφτουσένκο,-από κει που δεν το περίμενε.

Παρασκευή 1 Ιανουαρίου 2021

#44 Επέτειος κουβανέζικης Επανάστασης

 Επέτειος κουβανέζικης επανάστασης

Του "Ιδεογράφου"

Σαν σήμερα, 1/1/1959, ο δικτάτορας Φουλγκένσιο Μπατίστα εγκατέλειπε την χώρα για το Μαϊάμι των ΗΠΑ, μαζί με όλο τον χρυσό, και οι αντάρτες έμπαιναν στην Αβάνα. Ελάχιστοι εκείνη την στιγμή μπορούσαν να προβλέψουν πόσο τεράστιο αντίκτυπο θα είχε αυτό το γεγονός, όχι μόνο στην κουβανέζικη ή γενικότερα λατινοαμερικάνικη πολιτική σκηνή, αλλά και στην παγκόσμια. Για αυτό και οι ρεπόρτερ των αμερικάνικων ΜΜΕ αφιέρωναν αμήχανα πρωτοσέλιδα (φώτο) και άρθρα για τον Κάστρο. Ήταν "καλός"; ήταν "κακός" (δηλαδή "κόκκινος"); Αναγνώρισαν πρώτοι (εκεί είναι η ειρωνεία) το επαναστατικό καθεστώς αυτοί που ένα μόλις χρόνο μετά έγιναν οι χειρότεροι πολέμιοί του, που το κυνήγησαν και κυνηγούν ανελέητα. Γιατί αυτό που έκανε η Κούβα ήταν αδιανόητο: βγήκε από το στόμα του λύκου και όχι απλώς βγήκε, αλλά άρχισε να του πετάει και πέτρες.

Πέμπτη 3 Δεκεμβρίου 2020

#42 Μπουράκο: η αυθεντική μπιρίμπα

 Μπουράκο: Επιστροφή στις (χαρτοπαιχτικές) ρίζες της μπιρίμπας


Του "Ιδεογράφου"

Ί
σως η λύση στο πρόβλημα της μπιρίμπας, δηλαδή στην πληθώρα παραλλαγών των κανόνων παιξίματος και μετρήματος, να βρίσκεται σε μια "επιστροφή στις ρίζες". Στις ρίζες της μπιρίμπας, στην μακρινή Λατινική Αμερική, στο παιχνίδι που εκεί ονομάζουν "μπουράκο" (Burraco) και αποτέλεσε τη μήτρα του παιχνιδιού που παίζουμε εδώ στην Ελλάδα.

Ρενάτο Γκουττούζο "Χαρτοπαίκτες" (1957)

Το παιχνίδι αυτό πρωτοξεκίνησε στην περιοχή γύρω από το Μαρ ντελ Πλάτα τη δεκαετία του '40, δηλαδή στη θάλασσα που βρέχει την Αργεντινή, την Ουρουγουάη και τη Βραζιλία.

Πέμπτη 26 Νοεμβρίου 2020

#41 Πρόσωπα: Ντιέγκο Μαραντόνα

 Ντιέγκο Μαραντόνα

Ντιέγκο-Φιντέλ-Ούγκο

Του "Ιδεογράφου"


Γιατί αυτός ο ποδοσφαιριστής στήριξε τους "καταραμένους", γιατί ήταν με τον αδύναμο ενώ ο Πελέ πχ νταραβεριζόταν με χουντικούς (έγλειφε ασύστολα) και οι πιο σύγχρονοι παγκόσμιας κλάσης ποδοσφαιριστές (Μέσσι, Ρονάλντο) είναι σαν μικρά παιδιά στην κοινωνική συνειδητοποίηση;

Δευτέρα 16 Νοεμβρίου 2020

#40 Οι εικόνες, το Πολυτεχνείο και η Ιστορία

 

Οι εικόνες, το Πολυτεχνείο και η Ιστορία

                                                                                                                  του《Ιδεογράφου》
Μερικές φορές, η Ιστορία έρχεται και ζητάει από τον απλό άνθρωπο να την γράψει. Τον απλό άνθρωπο, τον "ασήμαντο", τον άνθρωπο που ξυπνάει, δουλεύει, αν έχει χρόνο πάει μια βόλτα και μετά κοιμάται. Και ξανά και ξανά και ξανά. Και ξαφνικά, αν αυτός αποφασίσει να τη γράψει, συνειδητοποιεί ότι είναι στο κέντρο ενός κόσμου. Τέτοιους, και συνήθως νέους, διαλέγει η Ιστορία. Και τέτοιους διάλεξε το Νοέμβρη του 1973.
Οι δικτατορίες, όπως του Μεταξά ή των Συνταγματαρχών, είναι ένας βιασμός της ιστορίας. Είναι η συνέχεια της Αστικής Δημοκρατίας η οποία, παραδίδοντας την εκτελεστική εξουσία στους στρατιωτικούς, θωρακίζεται για να αποφύγει την γρήγορη κίνηση προς τα μπρος, δηλαδή την πρόοδο προς ένα αληθινά δημοκρατικό σύστημα, αυτό που ταιριάζει σε έναν ανώτερο πολιτισμό, όπως του ανθρώπου. Η κοινωνία αναγκάζεται να ηρεμήσει, δημιουργείται με το ζόρι μια επίπλαστη συναίνεση η οποία μπορεί να περιγραφτεί από μια εικόνα της εποχής: της συγκέντρωσης του Παπαδόπουλου στη Λάρισα, σε μια πόλη με δημοκρατική παράδοση.

Ο δικτάτορας μιλάει στο συγκεντρωμένο πλήθος. Λάρισα-Απρίλης 1967

Δευτέρα 2 Νοεμβρίου 2020

#39 Βιβλίο: "Τα Αστέρια του Σιντί Μουμέν"

 

Τα Αστέρια του Σιντί Μουμέν

Σημειώσεις πάνω στο βιβλίο του Μαχί Μπινμπίν

Του 《Ιδεογράφου》


[...] Τότε υποφέρω σιωπηλά και προσπαθώ να συγκρατήσω την έφοδο των δαιμόνων μου. Συχνά συλλογίζομαι ότι η ανικανότητα να παρέμβω για να αλλάξω τα πράγματα είναι η ίδια η Κόλαση, γιατί δεν έπαψα να βασανίζομαι από την ημέρα του θανάτου μου. Ο Αμπού Ζουμπέιρ μάς κοροΐδεψε όταν μας υποσχέθηκε άμεση πρόσβαση στον Παράδεισο. Έλεγε ότι το μερτικό μας στη φωτιά της Κόλασης το είχαμε ήδη υποστεί στο Σιντί Μουμέν κι έτσι τίποτα χειρότερο δεν μπορούσε να μας συμβεί. [...]

Το θέμα της στρατολόγησης μουσουλμάνων νέων από τους τζιχαντιστές, με σκοπό να αποτελέσουν ανθρώπινες βόμβες σε τρομοκρατικά κτυπήματα, ή εν πάση περιπτώσει να κάνουν κάποια επίθεση αυτοκτονίας, είναι δύσκολο να προσεγγιστεί από κάποιον που δεν ζει στις κοινωνίες που αυτή πραγματοποιείται. Οι περισσότερες αναλύσεις αρκούνται σε παρατηρήσεις (πχ η στρατολόγηση γίνεται στα γκέττο, στις φυλακές, γενικά στο περιθώριο του λεγόμενου πολιτισμένου τρόπου ζωής) ή σε αυτονόητες διαπιστώσεις (πχ γίνεται πλύση εγκεφάλου με ακραίο θρησκευτικό περιεχόμενο).

Τετάρτη 28 Οκτωβρίου 2020

#38 28η Οκτωβρίου, η αρχή του ξεσηκωμού

 28η Οκτωβρίου 1940-αλλαγή ρότας


Του 《Ιδεογράφου》

Στους μαχητές της Τρεμπεσίνας

Στις 28 Οκτώβρη 1940 η ελληνική ιστορία άλλαξε ρότα και για μια μεγάλη χρονική περίοδο πρωταγωνιστές. Ως επέτειος πράγματι συνδέεται με μια από τις σημαντικότερες εξελίξεις της σύγχρονης ελληνικής ιστορίας και δεν θα αντικατασταθεί μέχρι να βρεθεί ανάλογης αξίας πολιτικό γεγονός. Το γεγονός ότι το περιεχόμενο της επίσημης επετείου φτάνει στα αυτιά μας, ειδικά των παιδιών, αλλοιωμένο αρκετά ως προς το περιεχόμενο της, περιορισμένο πολλές φορές μόνο στην άρνηση της τότε φασιστικής κυβέρνησης να δεχτεί τους όρους του Μουσολίνι και στις νίκες του αλβανικού μετώπου, δεν αναιρεί τη σημασία που πραγματικά έχει για τον ελληνικό λαό, όπως και η 25η Μαρτίου, όπως και η (ανεπίσημη) γιορτή του Πολυτεχνείου• οι τρεις πανελλήνιας εμβέλειας επέτειοι. Και στις τρεις υπήρξε λαϊκή ανάταση και οι τρεις είχαν ως εκ τούτου προοδευτικό περιεχόμενο. Η 28η Οκτωβρίου ήταν η αρχή μιας νέας κατάστασης, πολύ διαφορετικής από αυτή που θα φανταζόταν ο Μεταξάς στο στρατιωτικό του διάγγελμα• ακριβώς όπως την φαντάστηκε ο Ζαχαριάδης με το περίφημο γράμμα της φυλακής.