Καρλ Γιουνγκ: «Το αρχέτυπο του ολοκληρωτισμού» (Μέρος Α')

 Α΄ ΜΕΡΟΣ:

 Carl Yung «Το αρχέτυπο του ολοκληρωτισμού» Εκδ. Αθήνα 1972

-Το παράδειγμα της ναζιστικής Γερμανίας

Έννοιες των προηγούμενων ενοτήτων:

Η πιο σημαντική ανακάλυψη του Καρλ Γιουνγκ είναι το συλλογικό ασυνείδητο, δηλαδή εκείνη η περιοχή της ψυχής που είναι άπειρα αρχαιότερη από την προσωπική ζωή του ατόμου».

Το Συλλογικό ασυνείδητο, είναι ένα δομικό στρώμα της ανθρώπινης ψυχής, κάτω από το ατομικό ασυνείδητο, που περιέχει ξεχωριστά, κληρονομικά στοιχεία, Περιέχει ολόκληρη την πνευματική κληρονομιά της εξέλιξης της ανθρωπότητας, αναγεννημένη στη δομή του εγκεφάλου κάθε ατόμου.

            Είναι το αρχέγονο στοιχείο, το απόθεμα των μύθων, των προτύπων, των προπατορικών εικόνων και ιδεών της ανθρωπότητας. Πρόκειται για τις κληροδοτημένες δυνατότητες της ανθρώπινης φαντασίας από τότε που υπάρχει ο άνθρωπος. Από το συλλογικό ασυνείδητο, ο άνθρωπος αντλεί εικόνες, ιδέες, τάσεις, συναισθήματα, πολλά από τα οποία μεταφέρονται μέσω των ονείρων. Τα όνειρα είναι ο μαντατοφόρος του ασυνείδητου. Επίσης τα όνειρα ως προηθικά, δηλαδή ως προϋπάρχοντα του ηθικού κώδικα, δεν υπόκεινται σε καμία λογοκρισία. Μέσω της ερμηνείας των ονείρων, καθώς και τη συμπτωματολογία των νευρώσεων που προέρχονται από τη σύγκρουση συνειδητού-ασυνείδητου, βοηθούμαστε στην πορεία της εξατομίκευσης, δηλαδή της πνευματικής εκείνης πορείας που μας οδηγεί αφενός στη βαθιά γνώση της ύπαρξης, αφετέρου στην αποτροπή των αρνητικών επιδράσεων των σκοτεινών δυνάμεων της φύσης μας.

Σύμφωνα με τον Carl Jung, το συλλογικό ασυνείδητο περιέχει αρχέτυπα, παγκόσμιες νοητικές "προδιαθέσεις" μη βασισμένες στην εμπειρία. Είναι μύθοι, πρότυπα, μοντέλα, συλλογικές αναπαραστάσεις μορφών., προϋπάρχουσες οικουμενικές παραστάσεις που ενεργοποιούν τους νοητικούς μηχανισμούς. Για παράδειγμα, ένα βασικό αρχέτυπο είναι η μορφή της Μητέρας-Τροφού, που υπάρχει στο νεογέννητο μωρό και που ενεργοποιείται με το θηλασμό.

Όπως και οι μορφές του Πλάτωνα (είδη), τ' αρχέτυπα δεν έχουν την προέλευση τους στον κόσμο των αισθήσεων, αλλά υπάρχουν ξέχωρα και γίνονται γνωστά κατ' ευθείαν στο νου. Αντίθετα όμως με τον Πλάτωνα, ο Γιουνγκ πίστευε πως τ' αρχέτυπα αναδύονται αυθόρμητα στο νου, ειδικά σε καταστάσεις κρίσεων. Ο Γιουνγκ μας αναγκάζει να συνειδητοποιήσουμε πράγματα, φαινόμενα και καταστάσεις που προέρχονται από τα ίδια απρόσωπα βάθη μας και προβάλλονται ασυνείδητα στον εξωτερικό κόσμο ως αντικειμενικά γεγονότα.

Ένα από τα βασικά στοιχεία που προβάλλονται στον εξωτερικό κόσμο είναι η «σκιά», όρος που περιλαμβάνει όλα εκείνα τα στοιχεία της ύπαρξής μας που αρνούμαστε, που δε θα θέλαμε να έχουμε ούτε να είμαστε. Ανακαλύπτοντας τη «σκιά» ,τη σκοτεινή πλευρά του εαυτού μας και τον ασυνείδητο μηχανισμό προβολής της στον εξωτερικό κόσμο, γνωρίζοντας τα σύμβολα των περιεχομένων και των τάσεων που κρύβονται στην ατομική και συλλογική περιοχή, ο Γιουνγκ μπορούσε να διαγνώσει όχι μόνο τι συμβαίνει στο άτομο, αλλά και τι συμβαίνει στην ανθρωπότητα ή σε ένα τμήμα της υφηλίου.

Ο δρόμος προς την αναγνώριση της «σκιάς μας» είναι δύσβατος και οδυνηρός. Είναι μια εναγώνια πάλη με τις σκοτεινές δυνάμεις, η εξημέρωση των οποίων θα μας οδηγήσει στη συνειδητότητα. Αναγνωρίζοντας κι εξημερώνοντας τις αρνητικές πλευρές της φύσης μας, καθαρίζοντας το τοπίο μέσα μας με την εξατομίκευση, όντας σε μια συνεχή διαλεκτική σχέση με τον εαυτό μας, φτάνουμε σε έναν άγνωστο αγγελικό κόσμο, τον οποίο αποκαλύπτουμε, απελευθερώνουμε και κατακτούμε την πληρότητα και την ψυχική ισορροπία.

#10 Βιβλίο: "Ο Έτερος Εχθρός"

«Ο Έτερος Εχθρός »

Η γκρίζα ζώνη της Κατοχής

Η ιστορία της Κατοχής στην Αθήνα (στην επαρχία είχε χαρακτηριστικά κάπως διαφορετικά) δεν είναι μόνο άσπρο-μαύρο. Οι άνθρωποι που ζούσαν εκεί δεν έδειξαν μόνο ηθικό ανάστημα και πήραν μέρος στην Αντίσταση (την πραγματική αντίσταση*) ή, αντίστοιχα, ηθική κατάπτωση και έγιναν συνεργάτες των Ιταλογερμανών και ταγματασφαλήτες. Υπήρχε και μια μεγάλη «γκρίζα» ζώνη, με όλη τη διαβάθμιση του γκρίζου. Εκεί που οι καθαρές μορφές συγκρούονται και ο πολιτικός συσχετισμός χρωματίζει ή αποχρωματίζει τη ζώνη αυτή προς την μια ή την άλλη κατεύθυνση. Έτσι συνέβη και στη Χούντα. Έτσι είναι η κοινωνία.  Κι έτσι πρέπει κανείς να βλέπει μια κοινωνία. 

#9 Συνθηματολογία Ι (Cypralex)

Συνθηματολογία Ι

Επιστήμη παρατήρησης και αποτύπωσης*

Φώτο 1: "Δεν μπορεί, παίρνει cypralex"

Είσαι πασοκατζής και ταλαιπωρείσαι από αλλεργία στον σαμαροβενιζελισμό; Από το 2012 κυκλοφορεί στη χώρα μας το cypralex, το θαυματουργό φάρμακο που συστήνουν χιλιάδες κεντρώοι της Ευρώπης. Το cypralex δημιουργήθηκε ειδικά για τις παθήσεις στην Ελλαδα- ηρεμιστικό, αντιαναλγητικό, αγχολυτικό. Και πλέον τέρμα οι ενδοφλέβιες ενέσεις! Τώρα βγαίνει και σε σιρόπι ή χάπια*.

*τυχόν νεοφιλελεύθερες παρενέργειες να αναφέρονται άμεσα στον γιατρό σας. Διαβάστε προσεκτικά τις οδηγίες χρήσης. Κεντρική διάθεση-διανομή: «Syriza λίμιτεδ», Πλατεία Κουμουνδούρου, Αθήναι. Εξαγωγές και σε Ιταλία-Ισπανία.

#8 Ταινία: Τα παιδικά χρόνια του Ιβάν

"Τα παιδικά χρόνια του Ιβάν"

Πόλεμος και παιδική ηλικία

                                                                                                                                    του «Ιδεογράφου»

Απ' την ανέμελη ζωή στο χωριό και στη φύση, με τα ζώα, μέσα στα δέντρα, στα ποτάμια, ξαφνικά, έρχεται η φρίκη του πολέμου. Απ' την μια μέρα στην άλλη, απ' την 21η στην 22α Ιούνη του 1941. Η χειρότερη στιγμή του ανθρώπου. Και εντάξει, όταν είσαι ενήλικας δημιουργούνται κάποιες αναγκαστικές επιλογές, αλλά είναι επιλογές: ή θα πολεμήσεις ή θα εργαστείς υποστηρικτικά, σε νοσοκομείο, εργοστάσιο, ή θα πάρεις το δρόμο της προσφυγιάς και βλέπουμε. Αν είσαι μικρό παιδί εξαρτημένο απ' την μαμά σου, τους συγγενείς σου, ακόμα και τη δασκάλα σου; Και τα χάσεις; Αυτή είναι η ιστορία της ταινίας του Αντρέι Ταρκόφσκυ (ΕΣΣΔ 1962), η ιστορία εκατοντάδων χιλιάδων παιδιών της Σοβιετικής Ένωσης-και όχι μόνο-που είδαν τις μαμάδες τους να σκοτώνονται, τους μπαμπάδες τους να φεύγουνε στο μέτωπο και να μην δίνουν σημάδια ζωής, το σπίτι τους να καίγεται και τα ζώα τους να κλέβονται, από τον ναζί καταχτητή. Και μείνανε σαν την καλαμιά στον κάμπο, μόνα και απροστάτευτα.

Καρλ Γιουγκ: Η πάλη με τη «σκιά» μας

Καρλ Γιουγκ: Η πάλη με τη «σκιά» μας

    Ο Καρλ Γιουνγκ ο εισηγητής του συλλογικού ασυνείδητου μας κάνει να επαναδιαπραγματευτούμε με τον εαυτό μας και να αξιολογήσουμε εκ νέου τη σημασία του συνειδητού και μη συνειδητού κομματιού μας. Το ΕΓΩ είναι ένα μικρό συγκριτικά, σύνολο νοητικών κατασκευασμάτων, το οποίο αναδύεται πάνω από τον ωκεανό του ασυνείδητου. Χωρίς το ασυνείδητο, το ΕΓΩ απλά καταρρέει. Όπως λέει χαρακτηριστικά «Το ασυνείδητο είναι η αιώνια μητέρα του συνειδητού» Το «φιλοσοφικό αίνιγμα» δεν μπορούμε να το λύσουμε μόνο με τον καθαρό λόγο. Πρέπει να λογαριάσουμε την τεράστια δυναμική της άλογης, ασυνείδητης ψυχής.

Ο πατέρας της αναλυτικής ψυχολογίας, εισχωρώντας στα απρόσωπα βάθη του ατομικού και συλλογικού ασυνείδητου, μας φέρνει αντιμέτωπους με έναν νέο όρο που δίνει όνομα και περιεχόμενο σε όλα όσα απωθούμε, καλύπτουμε, κουκουλώνουμε γιατί δεν τα αντέχουμε, γιατί δεν μπορούμε να τα διαχειριστούμε και γιατί μας δυσκολεύουν στην προσπάθειά μας για απόκτηση ψυχικής ισορροπίας. Στην Ψυχολογία του ασυνείδητου και στα επόμενα βιβλία του, ο όρος αυτός είναι πάντα παρών. Πρόκειται για τη «Σκιά».

#7 Η αναμέτρηση δυο ποδοσφαιρικών κόσμων

Αγγλικό ποδόσφαιρο εναντίον σοβιετικού αθλητισμού

Ένα φιλικό τουρνουά στην αρχή του Ψυχρού Πολέμου

Η αφίσσα της ιστορικής αναμέτρησης

 του «Ιδεογράφου»

Το φθινόπωρο του 1945 μια ασυνήθιστη πρόσκληση έφτασε στη Μόσχα. Η αγγλική ποδοσφαιρική ομοσπονδία (FA) καλούσε την καλύτερη τότε σοβιετική ομάδα, τη Δυναμό Μόσχας, να κάνει μια περιοδεία στη Μεγάλη Βρετανία και να δώσει φιλικά ματς με επιλεγμένες ομάδες του νησιού. Ποτέ στο παρελθόν δεν είχε παίξει σοβιετική ομάδα, σύλλογος ή "εθνική", με αγγλική ομάδα, σε φιλικό ή επίσημο αγώνα, άλλωστε η Σοβιετική Ένωση ήταν αποκλεισμένη προπολεμικά από διεθνείς διοργανώσεις. Το επίπεδο του σοβιετικού ποδοσφαίρου-και γενικά του αθλητισμού-ήταν παντελώς άγνωστο στους Δυτικούς.

#6 Ο Κατσουφίνος

Το Θέατρο του Δάσους

                                                                                                                               του «Ιδεογράφου»
Σκηνή πέμπτη. (Οι προηγούμενες κάηκαν)

Ο Κατσουφίνος εμφανίζεται κουβαλητός σε ώμους. Οι δυο βαστάζοι τον αφήνουν κάτω από ένα δέντρο. Ένας από αυτούς πάει να του ζώσει το άσπρο πουκάμισο.

Καρλ Γιουνγκ: Εισαγωγή

Carl Gustav Yung  «Ο μυστικιστής της Δύσης»

"Το εκκρεμές του νου πάλλεται μεταξύ λογικού και παραλόγου, όχι μεταξύ σωστού και λάθους".

Carl Gustav Yung  1875-1961. O Ελβετός ψυχίατρος ,μεγάλος διανοητής και μαθητής του πατέρα της ψυχανάλυσης, Σίγκμουντ Φρόυντ, ήταν ο άνθρωπος που με τη μακροχρόνια έρευνα και το τεράστιο συγγραφικό του έργο, άνοιξε τις πύλες του ασυνείδητου, εμπλουτίζοντας  την επιστημονική γνώση και φωτίζοντας πολλά, ως τότε αχαρτογράφητα ύδατα της ανθρώπινης ψυχής.  Όντας ξεχωριστά ευφυής και ανήσυχο πνεύμα, φτάνοντας σε μια βαθιά, γνωστική και διαισθητική αντίληψη των πραγμάτων, ήρθε σε ρήξη με το δάσκαλό του. Αυτή η απόσχιση ήταν που άνοιξε το δικό του προσωπικό δρόμο.

Είναι σημαντικό να συναντήσουμε και να γνωρίσουμε  αυτόν τον εκπληκτικό, γνήσιο και τολμηρό άνθρωπο που δεν παγιδεύτηκε πίσω από τις βιτρίνες και τις αυστηρά οριοθετημένες επιστημονικές ταμπέλες, άντλησε στοιχεία ακόμη και από την παραψυχολογία που σνόμπαραν οι υπόλοιποι, από την προσωπική του εμπειρία, από την Τέχνη και τα ενσωμάτωσε στη δική του επιστημονική θεωρία με απόλυτη τεκμηρίωση.

#5 Μικρά της Ιστορίας ΙΙ (Πώλ Τίμμπετς-Ένας μαζικός δολοφόνος)

 Πωλ Τίμμπετς: Η δημιουργία ενός μαζικού δολοφόνου

Άλλα "Μικρά της Ιστορίας" ΕΔΩ

                                                                                                                                       του «Ιδεογράφου»

Με αφορμή την επέτειο από την ρίψη των ατομικών βομβών στη Χιροσίμα και το Ναγκασάκι, ας μιλήσουμε γι αυτόν που έριξε την πρώτη.  Όχι τον Χάρρυ Τρούμαν, τον τότε πρόεδρο της Αμερικής, εκείνον που αποφάσισε δηλαδή την ακαριαία δολοφονία δεκάδων χιλιάδων αμάχων, αλλά τον τελευταίο τροχό της αμάξης, τον φυσικό αυτουργό, τον κυβερνήτη του βομβαρδιστικού Β-29 συνταγματάρχη Πωλ Τίμμπετς (γεν.1915-θαν.2007). Πως φτάνει ένας άνθρωπος στο σημείο σε ένα κλάσμα του δευτερολέπτου να σκοτώσει 100.000 αμάχους; Να σκορπίσει τη φρίκη χρησιμοποιώντας ένα βομβαρδιστικό που βάφτισε με το όνομα της μητέρας του, "Ενόλα Γκέυ", που η μάνα παραπέμπει στην τρυφερότητα [1];  

#4 Ταινία: "Η Αναπαράσταση"

"Η ΑΝΑΠΑΡΑΣΤΑΣΗ"

Μια πραγματική ιστορία (μετανάστευσης)

                                                                                                                                    του «Ιδεογράφου»

Η «Αναπαράσταση» ήταν η πρώτη του Θόδωρου Αγγελόπουλου και γυρίστηκε το 1970 στα Ζαγοροχώρια. Η ομορφιά του τοπίου της Ηπείρου είναι απαράμιλλη· ιδανικό μέρος για τη λήψη πλάνων, όπως αυτά που έκαναν ευρέως γνωστό τον διεθνούς φήμης σκηνοθέτη. Το χωριό στο οποίο διαδραματίζεται το έργο είναι υποθετικό. Το ονομάζει Τυμφαία, ενώ έχει και πλάνα από τα Γιάννενα. Το χωριό έχει αποδεκατιστεί από την μετανάστευση στη Δυτική Γερμανία. Μόνο σε μια πόλη της Δυτικής Γερμανίας βρίσκονται διακόσια ογδόντα άτομα, αναφέρει ένας αναπομείνας κάτοικος στους δημοσιογράφους που ήρθαν να κάνουν ρεπορτάζ για το ερωτικό έγκλημα που είναι, υποτίθεται, το θέμα της ταινίας. Υποτίθεται, γιατί το έγκλημα, του οποίου προσπαθεί να κάνει αναπαράσταση (εξ ου και ο τίτλος της ταινίας) ο εισαγγελέας και η χωροφυλακή, είναι τελικά δευτερεύον. Ο Αγγελόπουλος κάνει μια ταινία για την μετανάστευση, κι ας παραπλανούν (κατά κάποιο τρόπο) τα δημοσιεύματα ότι πρόκειται για μια αληθινή ιστορία, εκείνη που πιάνει και αναπτύσσει.