#59 Είπαν: Ζοζέ Σαραμάγκου, για την ευτυχία

Ο Ζοζέ Σαραμάγκου για την ευτυχία

Μετάφραση του "Ιδεογράφου"

Ρώτησαν το 2001 σε μια συνέντευξη [1] τον Ζοζέ Σαραμάγκου (πέθανε σαν σήμερα, στις 18 Ιούνη 2010) τί γνώμη έχει για την ευτυχία. Απάντησε:

#58 Ταινία: "Sorry, we missed you", του Κεν Λόουτς

Sorry we missed you

Εικόνες της οικονομικής κρίσης

Του "Ιδεογράφου"

Θέλει κάποιος να καταλάβει σε εκατό λεπτά πως ζει ο άγγλος λευκός άνθρωπος του μεροκάματου στην Αγγλία; Ας δει αυτήν την ταινία. Το «Sorry, we missed you» του Κεν Λόουτς, το οποίο είναι και το τελευταίο ως τώρα φιλμ του άγγλου σκηνοθέτη (2019). Αυτή είναι η μια όψη.

#57 Πρόσωπα: Χουλιάν Γκριμάου και Αλεχάντρο Ρεβόγιο

 

Αλεχάντρο Ρεβόγιο και Χουλιάν Γκριμάου

Η συνάντηση δυο διαφορετικών ανθρώπων

του «Ιδεογράφου»

Ο Αλεχάντρο Ρεβόγιο Άλβαρεζ Αμαντί

 

Ο Αλεχάντρο Ρεβόγιο Άλβαρεζ Αμαντί γεννήθηκε το 1934 στη Μαδρίτη. Σπούδασε νομικά στο πανεπιστήμιο του Οβιέδο και πήρε το πτυχίο του το 1956. Στη συνέχεια, έγινε αξιωματικός του (φρανκικού) στρατού, φτάνοντας στο βαθμό του λοχαγού. Το 1973 έγινε διευθυντής στους κρατικούς σιδηρόδρομους και, μετά την πτώση της δικτατορίας, το 1977 διορίστηκε διευθυντής στην ταχυδρομική υπηρεσία της Ισπανίας. Την δεκαετία του '80 διετέλεσε γραμματέας ή διευθυντής σε διάφορες κρατικές εταιρίες, ενώ παράλληλα ήταν στέλεχος του κεντροδεξιάς φιλομοναρχικής Ένωσης Δημοκρατικού Κέντρου (UDC) που κέρδισε τις πρώτες δυο μεταδικτατορικές εκλογές. Ο ίδιος ήταν προσωπικός φίλος του βασιλιά Χουάν Κάρλος και υπήρξε δραστήριος Καθολικός για όλη του τη ζωή. Έκανε πέντε παιδιά και τελικά πέθανε στις 11 Μαρτίου 2015, χτυπημένος από το αλτσχάιμερ.

#56 Λογοτεχνική Άσκηση ΙΙΙ (μικροδιήγημα)

"Η αναγνώστρια μικρών βιβλίων".

Λογοτεχνική "άσκηση" ΙΙΙ (σε τρία πρόσωπα)

1. "Αναγνώστρια μικρών βιβλίων" (μικροδιήγημα)

                                                                                                                                    του «Ιδεογράφου»

Της αρέσει να συζητά με τους φίλους της για βιβλία. Κάθεται κάποια απογεύματα, όποτε βρίσκεται μ' αυτούς δηλαδή, αναπαυτικά στις πολυθρόνες γύρω από ένα χαμηλό τραπεζάκι, με τους καφέδες, το νεράκι, το γλυκό του κουταλιού που πάντα της στέλνει η μάνα της, τη μουσικούλα και αναλύουν αυτά που διαβάζουν και αυτά που διαβάσανε. Τα δικά της είναι πολλά. Και είναι όλα μικρά, λίγες σελίδες το καθένα, αμέτρητα πια- αυτό μπορεί να το διαπιστώσει οποιοσδήποτε χαζέψει τη βιβλιοθήκη της, την οποία έχει στο σαλόνι της σε κοινή θέα. Πολλά είναι σκονισμένα και κιτρινισμένα. σε άλλα λείπουν σελίδες, ίσα που θυμάται ότι κάποτε τα διάβασε, δεν τα πετάει όμως γιατί κατά βάθος θέλει να της θυμίζουν αυτό που είναι: αναγνώστρια μικρών βιβλίων.

#55 Συνθηματολογία IV (Τα συνθήματα του Ράιχσταγκ)

 

Συνθηματολογία ΙV

Επιστήμη παρατήρησης και αποτύπωσης

Του "Ιδεογράφου"

Φώτο. Σοβιετικός στρατιώτης γράφει το όνομά του στους τοίχους του Ράιχσταγκ

Η Συνθηματολογία ΙV έχει θέμα μια ιδιαίτερη (και μαζική) συνθηματογράφηση, αυτή στους τοίχους του Ράιχσταγκ, τον Μάη του 1945. Τα συνθήματα αυτά είναι ίσως και τα παλιότερα συνθήματα με μπογιά, κάρβουνα, χαρακιές από μαχαίρια, που διατηρούνται μέχρι σήμερα, έστω και εν μέρει. Το κτήριο στο οποίο γράφτηκαν είχε αποκτήσει ιδιαίτερο συμβολισμό κατά τη διάρκεια της μάχης του Βερολίνου. Ήταν η καρδιά του θηρίου, άσχετα αν δεν χρησιμοποιούνταν από το 1933 μετά την γνωστή  πυρκαγιά-προβοκάτσια της Γκεσταπό. Αποτελούσε επίσης κατά κάποιο τρόπο το τρόπαιο του λαού που έχυσε το περισσότερο αίμα και γνώρισε τις μεγαλύτερες καταστροφές κατά τη διάρκεια του πολέμου. Η κατάληψή του σήμαινε βασικά το τέλος της φρίκης του  μεγαλύτερου πολέμου που γνώρισε η ανθρωπότητα, το οποίο έπρεπε και αυτό να μείνει στην ιστορία, σαν λύτρωση και σαν υπόσχεση για το μέλλον, με έναν συμβολισμό αξέχαστο. Για τον λόγο αυτό ο Ερυθρός Στρατός, σύμφωνα με τις διαταγές που έλαβε από την ηγεσία του κομμουνιστικού κόμματος, αποφάσισε να το καταλάβει με έφοδο και όχι να ζητήσει παράδοση ή να το ισοπεδώσει. Και, πράγματι, ο συμβολισμός δεν μπορούσε να είναι άλλος από την ύψωση της κόκκινης σημαίας με το σφυροδρέπανο, στο σημαντικότερο κτήριο της Γερμανίας στο Βερολίνο, την πόλη-κέντρο της Ευρώπης, δηλαδή ο συμβολισμός του θριάμβου του σοσιαλισμού πάνω στο φασισμό-ιμπεριαλισμό, την αυγή της νέας εποχής που αρχίζει πάνω στα χαλάσματα της παλιάς. Τα νοήματα αυτά αποτυπώθηκαν στη διάσημη φωτογραφία που τράβηξε ο σοβιετικός (και εβραίος στην καταγωγή-μια ειρωνεία για το ναζισμό) φωτογράφος Γεβγιένυ Χαλντέι, και αποτελεί μια από τις μια από τις πιο αναγνωρίσιμες του κόσμου.

#54 Μικρά της Ιστορίας XIV (Η διάσημη φωτογραφία του Γκέττου της Βαρσοβίας)

 

Όλα τα πρόσωπα μια διάσημης φωτογραφίας

Γκέττο Βαρσοβίας, Μάιος 1943

Άλλα "Μικρά της Ιστορίας" ΕΔΩ

Του «Ιδεογράφου»

Αυτή είναι μια πολύ γνωστή φωτογραφία, από τις γνωστότερες που σχετίζονται με τη ναζιστική θηριωδία. Δείχνει την εκκένωση (και ακολούθως την ισοπέδωση) του Γκέττου της Βαρσοβίας από τους ναζί, μετά την εξέγερση των Εβραίων τον Μάη του 1943. Στη φωτογραφία αυτή αργότερα ταυτοποιήθηκαν πολύ λίγοι. Αιτία προφανώς ήταν ότι ολόκληρες εβραϊκές οικογένειες ξεκληρίστηκαν κυριολεκτικά, σε βαθμό που να μην υπάρχει ούτε ένας επιζών συγγενής να αναγνωρίσει αυτούς που χάθηκαν απ' τους χιτλερικούς. Ένας από αυτούς που δεν έγινε εφικτό να ταυτοποιηθεί πέραν πάσης αμφιβολίας ήταν το νεαρό αγόρι μπροστά, με τις ψηλές κάλτσες, την τραγιάσκα και τα χέρια σηκωμένα ψηλά. Το αγόρι, δηλαδή, που έκανε διάσημη τη φωτογραφία, που έγινε ένα από τα σύμβολα των θυμάτων της ναζιστικής θηριωδίας.

#53 Προς αναθεώρηση και η Συνθήκη του Μοντρέ;

 Προς αναθεώρηση και η Συνθήκη του Μοντρέ;

Τακτικισμοί και τυχοδιωκτισμοί σε ένα νέο διεθνές τοπίο

Του "Ιδεογράφου"

Η Συνθήκη του Μοντρέ το 1936 επιτρέπει στην Τουρκία να στρατιωτικοποιεί τα στενά που συνδέουν την Μαύρη Θάλασσα και το Αιγαίο, δηλαδή τα Δαρδανέλια, την Προποντίδα και τον Βόσπορο (όπως και στην Ελλάδα-αντίστοιχα-τη Λήμνο και τη Σαμοθράκη) και ορίζει το καθεστώς διέλευσης από αυτά: ανεμπόδιστη εμπορική ναυσιπλοΐα και υπό όρους η πολεμική. Πιο συγκεκριμένα, άφηνε το δικαίωμα στις παρευξείνιες χώρες (βασικά στην ΕΣΣΔ) να διέρχονται πολεμικά τους μέχρι 15.000 τόνων και συγκεκριμένου αριθμού, με προειδοποίηση μιας βδομάδας, και στις υπόλοιπες (Αγγλία, ΗΠΑ, Γαλλία κλπ) ακόμα λιγότερα και μικρότερα και με προειδοποίηση δυο βδομάδων. Υπάρχει ρητή αναφορά ολικής απαγόρευσης στα αεροπλανοφόρα. Η Συνθήκη του Μοντρέ όρισε άλλο καθεστώς στα στενά από την πλήρη αποστρατικοποίηση που προέβλεπε η Συνθήκη της Λωζάννης του 1923. 

#52 Δυο απίθανες πολεμικές ιστορίες

 Ο "Αβύθιστος Σαμ" και ο "Στρατιώτης Τριών Στρατών"

Δυο απίθανες ιστορίες του Β' Παγκοσμίου Πολέμου

Του "Ιδεογράφου"

#51 Ματιές στο 1821 (Τρίτη)

 

 Ματιές στο 1821

μέρος Γ

Του "Ιδεογράφου"

Τρίτη Ματιά: Οι "Λόρδοι Κόχραν, μια πτυχή των εθνικοαπελευθερωτικών επαναστάσεων

#50 "Οι συμμαθητές"

Οι Συμμαθητές

Του "Ιδεογράφου"

Πιν. Γουίλλιαμ Χόλμπρουκ Μπήαρντ "Σχολικοί Κανόνες",1887

 Μια μέρα η κυρία Κατερίνα ρώτησε τα παιδιά της τάξης στο χωριό ποιον θεωρούνε φίλο τους. Πρώτος απάντησε ο Κούλης: